Những ngày cuối tháng 11 đến đầu tháng 12/2025, Hà Nội chìm trong lớp sương mù trắng đục cùng mùi khét nhẹ, báo hiệu một trong những đợt ô nhiễm không khí nặng nhất nhiều năm trở lại đây. Đợt ô nhiễm bắt đầu từ 28/11 và dự báo kéo dài tới khoảng 5/12, với đỉnh điểm vào sáng 2/12 khi chỉ số AQI trung bình toàn thành phố chạm ngưỡng 283 – mức “rất xấu”, gần kề “nguy hại”.

Ở mức này, Hà Nội liên tục nằm trong top những thành phố ô nhiễm nhất thế giới, ngang ngửa hoặc vượt Delhi, Lahore hay Baghdad. Không khí đặc quánh, tầm nhìn giảm mạnh khiến các tòa nhà cao tầng ở Trần Duy Hưng, Láng Hạ, Bắc Từ Liêm… như biến mất trong màn sương.

Ở trong nhà có thực sự an toàn?

Nhiều người tin rằng chỉ cần ở trong nhà là sẽ tránh được tác hại của ô nhiễm. Tuy nhiên, bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng – thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam – cho biết đây là một hiểu lầm nguy hiểm. Nếu mở cửa khi ngoài trời đang ô nhiễm nặng, bụi mịn PM2.5 sẽ nhanh chóng tràn vào, khiến chất lượng không khí trong nhà gần như không khác mấy so với ngoài đường.

Vì thế, khi AQI ở mức đỏ hoặc tím, bác sĩ khuyến cáo nên đóng kín cửa, bật máy lọc không khí ở chế độ mạnh để giảm bụi nhanh, sau đó chuyển sang chế độ tự động hoặc trung bình. Nếu cửa luôn mở, máy lọc sẽ phải xử lý một “dòng bụi vô tận” và khó đạt tới mức an toàn. [IMAGE_2]

Tuy nhiên, phòng kín lâu dễ tích tụ CO₂ từ hơi thở, gây mệt mỏi và đau đầu. Giải pháp là tranh thủ khung giờ ô nhiễm giảm bớt (thường giữa trưa hoặc đầu giờ chiều) để mở cửa thông gió 10–20 phút, hoặc sử dụng hệ thống cấp khí tươi nếu có điều kiện. Đặc biệt, phòng ngủ cần được ưu tiên bảo vệ vì đây là nơi mỗi người dành 6–8 tiếng mỗi ngày – thời gian quan trọng để phổi được “nghỉ ngơi”.

3 thói quen giúp giảm tác hại ô nhiễm

Bác sĩ Huy Hoàng đưa ra 3 thói quen đơn giản nhưng hiệu quả để bảo vệ sức khỏe trong mùa ô nhiễm:

• Kiểm tra AQI trước khi ra đường: Mỗi sáng, hãy mở ứng dụng như IQAir, AirVisual, PAM Air để xem chất lượng không khí. Nếu AQI trên 150 (màu đỏ), tránh các hoạt động thể chất ngoài trời và ưu tiên tập luyện trong nhà.
• Đeo khẩu trang đạt chuẩn: Khẩu trang vải hay y tế thông thường không thể ngăn bụi mịn. Khi ra ngoài trong ngày ô nhiễm nặng, khẩu trang N95/KN95 là lựa chọn “bắt buộc”. Đeo kín mũi, miệng và không để hở hai bên má.
• Tạo “vùng sạch” trong nhà và vệ sinh đường thở: Đầu tư máy lọc không khí cho phòng ngủ hoặc phòng sinh hoạt chung, đóng cửa khi ô nhiễm cao và để máy chạy đủ lâu. Sau khi về nhà, rửa mũi và súc họng bằng nước muối sinh lý để loại bỏ bụi bám.

[IMAGE_3]

Ô nhiễm không khí – mối đe dọa âm thầm

Đợt ô nhiễm tháng 12/2025 là lời nhắc mạnh mẽ rằng sức khỏe lá phổi của người dân Hà Nội đang bị thử thách mỗi ngày. Đây không chỉ là hiện tượng “trời mù vài hôm” mà là yếu tố nguy cơ thực sự cho bệnh tim mạch, hô hấp và sức khỏe lâu dài.

“Chúng ta không thể thay đổi thời tiết ngay lập tức, nhưng có thể giảm tác hại bằng kiến thức và hành động cụ thể: kiểm tra AQI, đeo khẩu trang đúng chuẩn, giữ không khí trong nhà sạch hơn, chăm sóc đường hô hấp và dinh dưỡng hợp lý”, bác sĩ Huy Hoàng chia sẻ.

Sự thật là, ở trong nhà chưa chắc đã an toàn nếu bạn không biết cách bảo vệ không gian sống. Chỉ khi kết hợp các biện pháp chủ động, mỗi gia đình mới có thể giảm thiểu nguy cơ từ “kẻ giết người thầm lặng” mang tên ô nhiễm không khí.