Ở tuổi ngoài 40, chị Linh (Trung Quốc) là một nhân viên văn phòng với lịch trình ổn định nhưng ít vận động. Hai năm trước, trong một buổi tụ tập bạn bè, chị nghe câu truyền miệng quen thuộc: “Nước đậu đen giúp thải độc, làm đẹp, uống đều còn trẻ lâu hơn”. Tin tưởng tuyệt đối, chị bắt đầu duy trì thói quen uống một cốc nước đậu đen đặc mỗi sáng, thậm chí ăn cả phần xác đậu vì nghĩ “càng nhiều càng bổ”.

Đến kỳ khám sức khỏe gần đây, bác sĩ lại nói một câu khiến chị phải sững sờ: “Chị nên xem lại thứ nước mình uống mỗi ngày”.

Kết quả xét nghiệm cho thấy: chỉ số axit uric tăng, chức năng thận bất ổn, cân nặng nhích lên. Chị Linh vốn tin mình ăn uống thanh đạm, ít thịt, ít dầu mỡ, nên không hiểu vì sao lại rối loạn như vậy. Khi phân tích kỹ, bác sĩ chỉ ra nguyên nhân nằm ngay trong… cốc nước đậu đen mỗi sáng.

Vì sao nước đậu đen lại gây hại?

Đậu đen thuộc nhóm thực phẩm có hàm lượng purin tương đối cao. Khi nấu kỹ rồi uống cả nước lẫn bã, lượng purin hoà tan vào cơ thể nhiều hơn, lâu ngày dễ làm tăng axit uric, gây nguy cơ gout. Với người có chức năng thận không tốt như chị Linh, việc ngày nào cũng đưa thêm gánh nặng chuyển hóa vào thận là rất rủi ro.

Bác sĩ giải thích thêm: nhiều người nghe chữ “thải độc” liền tin ngay, nhưng thực tế, cơ quan chính xử lý độc chất trong cơ thể là gan và thận, không phải một loại “nước phép” nào. Nước đậu đen có thể hỗ trợ lợi tiểu, nhưng tiểu nhiều không đồng nghĩa với việc “đẩy độc tố ra ngoài”. Nếu lạm dụng, cơ thể có thể mất điện giải, mất cân bằng dịch, nguy hiểm cho người trung niên và người có bệnh nền.

Thói quen uống sai cách và hệ quả

Hai năm qua, chị Linh gần như xem nước đậu đen như “thuốc bổ”, bỏ qua yếu tố quan trọng là chế độ ăn đa dạng. Rau xanh ít đi, trái cây giảm, bữa ăn thiên lệch khiến cân nặng tăng nhẹ, mỡ máu xấu dần. Tất cả phản ánh sự mất cân đối mà chị không nhận ra.

Không chỉ vậy, đậu đen có tính hàn. Với người tỳ vị yếu, hay đầy bụng như chị Linh, uống đều đặn mỗi ngày lại khiến tình trạng khó tiêu, đầy hơi trầm trọng hơn.

Ai nên và không nên uống nước đậu đen?

Theo bác sĩ, đậu đen có lợi nhưng không phải ai cũng phù hợp và càng không thể dùng theo kiểu “càng nhiều càng tốt”. Người có mỡ máu cao, tiêu hóa tốt có thể dùng thỉnh thoảng với lượng vừa phải. Nhưng người có axit uric cao, thận yếu, thể trạng lạnh thì không nên uống hàng ngày, càng không uống quá đặc.

Nếu muốn cải thiện sức khỏe, bác sĩ khuyến nghị những điều thực tế hơn: giảm đồ dầu mỡ, tăng chất xơ, ngủ đủ, vận động đều – những thói quen lâu dài và an toàn hơn nhiều so với việc đặt niềm tin vào một món “siêu thực phẩm”.

Sau khi được tư vấn, chị Linh điều chỉnh lại lối sống, ăn uống phong phú hơn, bỏ thói quen uống nước đậu đen hằng ngày. Ba tháng sau tái khám, chỉ số uric giảm về mức bình thường, tiêu hóa ổn định, tinh thần tốt hơn hẳn.

Kết luận: Đậu đen không xấu, nhưng uống sai cách và sai đối tượng thì lợi đâu chưa thấy, chỉ thêm rắc rối. Chọn đúng mới là dưỡng sinh.