Sự thật ít ai dám nói về cúm mùa trong thời tiết cực đoan
Theo các chuyên gia y tế, diễn biến phức tạp của cúm mùa năm nay đang đặt sức khỏe cộng đồng vào tình thế đáng lo ngại, đặc biệt khi thời tiết và khí hậu biến đổi thất thường. Việc tăng cường hệ miễn dịch được ví như một "lá chắn" sống còn, nhất là với những người có bệnh mạn tính như đái tháo đường, tim mạch hay huyết áp cao.

Năm 2025 được dự báo là một trong những năm có khí hậu khắc nghiệt nhất: bão mạnh, mưa lớn và lũ lịch sử liên tục xảy ra trên diện rộng, nhiều nơi ngập nặng, kể cả Hà Nội. Trong bối cảnh đó, số ca cúm mùa – đặc biệt là cúm A/H3N2 – đang tăng nhanh. Tính đến tháng 11/2025, Việt Nam ghi nhận hơn 132.000 ca cúm, trong đó có 3 ca tử vong. Các chuyên gia cảnh báo H3N2 có khả năng gây bệnh nặng hơn ở trẻ nhỏ, người cao tuổi và người mang bệnh nền.
Thời tiết cực đoan – môi trường lý tưởng cho virus cúm
Sau bão, thời tiết thường ẩm lạnh thất thường. Đây chính là điều kiện thuận lợi để virus cúm lan rộng. Các nghiên cứu chỉ ra nhiệt độ thấp làm tăng ngay nguy cơ nhiễm cúm A và B. Ở mức 17°C, nguy cơ nhiễm cúm B có thể tăng gấp 14 lần. Độ ẩm thấp, khoảng 10%, giúp virus tồn tại lâu hơn trong không khí, nồng độ cao gấp 2,4 lần so với độ ẩm 90% chỉ sau 10 phút. Virus vẫn giữ tới 77% khả năng lây nhiễm ở độ ẩm dưới 23%.

Ngược lại, độ ẩm cao hạn chế lây truyền qua không khí nhưng lại kéo dài thời gian virus sống trên bề mặt, làm tăng nguy cơ lây qua tiếp xúc. Sự biến đổi khí hậu cũng thúc đẩy xuất hiện các biến chủng cúm mới, khiến dịch bệnh khó kiểm soát hơn.
Thời tiết mưa bão buộc nhiều người phải ở trong không gian kín, tiếp xúc gần, tạo điều kiện cho virus lan truyền. Mưa lũ kéo dài còn gây gián đoạn dịch vụ y tế, khiến tỷ lệ biến chứng nặng tăng.
Hệ miễn dịch suy yếu – nguy cơ biến chứng nguy hiểm
Người có bệnh mạn tính thường có hệ miễn dịch suy yếu, đây là nguyên nhân chính khiến họ dễ bị biến chứng khi nhiễm cúm. Những biến chứng có thể xảy ra gồm viêm phổi, suy hô hấp, làm nặng thêm bệnh nền, thậm chí tử vong nếu không được điều trị kịp thời.
Các chuyên gia khuyến cáo, giải pháp hàng đầu để phòng cúm là duy trì tiêm phòng cúm định kỳ và tăng cường hệ miễn dịch. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tiêm vắc xin cúm giúp giảm 60% bệnh tật liên quan đến cúm và giảm tỷ lệ tử vong do cúm tới 70-80%.

Ngoài tiêm vắc xin, người dân nên áp dụng các biện pháp nâng cao sức khỏe như: duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, tăng cường vận động, ngủ đủ giấc, giữ vệ sinh cá nhân và môi trường sống. Những thói quen này giúp củng cố hệ miễn dịch, giảm nguy cơ lây nhiễm cúm và các bệnh đường hô hấp khác.
Chủ động bảo vệ bản thân và cộng đồng
Trước nguy cơ cúm mùa bùng phát mạnh trong thời tiết cực đoan, việc chủ động phòng bệnh không chỉ bảo vệ sức khỏe cá nhân mà còn góp phần ngăn chặn dịch lan rộng. Hưởng ứng tinh thần Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết 282/NQ-CP của Chính phủ, hệ thống hơn 2.400 nhà thuốc và 200 trung tâm tiêm chủng trên cả nước sẵn sàng phục vụ nhu cầu tiêm phòng, tư vấn sức khỏe cho người dân.
Sự thật là, cúm mùa trong thời tiết cực đoan không chỉ là một bệnh nhẹ như nhiều người nghĩ. Nó có thể trở thành mối đe dọa nghiêm trọng nếu chúng ta chủ quan. Việc nâng cao sức khỏe và củng cố hệ miễn dịch chính là cách duy nhất để vượt qua mùa cúm an toàn.