Số ca mắc bệnh sởi – căn bệnh được mệnh danh là "bệnh truyền nhiễm nhất thế giới" – đang tăng mạnh trên toàn cầu, đặc biệt ở trẻ em dưới 5 tuổi. Nhiều người chỉ nhận ra sởi khi xuất hiện phát ban đỏ đặc trưng, nhưng các chuyên gia cảnh báo: có những dấu hiệu sớm xuất hiện nhiều ngày trước đó, nếu bỏ qua sẽ tạo điều kiện cho virus lây lan nhanh chóng.

Tiến sĩ Pallavi Bradshaw, Phó Giám đốc Y tế tại AXA Health, nhấn mạnh: việc nhận biết sớm những triệu chứng ban đầu là vô cùng quan trọng. Không chỉ giúp điều trị kịp thời mà còn hạn chế nguy cơ lây nhiễm cho cộng đồng.

Những dấu hiệu sớm dễ bị bỏ qua

Nhiều bậc phụ huynh thường nhầm các dấu hiệu ban đầu của sởi với bệnh cảm lạnh thông thường. Trẻ có thể sốt nhẹ, ho, chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi. Mắt thường đỏ, sưng và chảy nước liên tục.

Một dấu hiệu đặc biệt nhưng ít người biết là sự xuất hiện của các đốm nhỏ màu trắng xám bên trong miệng, gần vùng má – gọi là hạt Koplik. Đây là chỉ điểm gần như chắc chắn của bệnh sởi.

Ngoài ra, trẻ có thể bị mất cảm giác ngon miệng, mệt mỏi và khó chịu. Những triệu chứng này thường xuất hiện từ 2–4 ngày trước khi phát ban đỏ lộ rõ.

Khi phát ban xuất hiện

Phát ban sởi thường bắt đầu ở chân tóc, lan xuống mặt, cổ và sau tai. Từ đó, chúng tiếp tục lan xuống cánh tay, thân mình và cuối cùng là chân, bàn chân.

Màu sắc phát ban có thể từ đỏ, hồng đến nâu đỏ, tạo thành các mảng lớn hơn hoặc lốm đốm. Điều thú vị là phát ban sởi thường không gây ngứa, khác với nhiều loại phát ban khác.

Tiến sĩ Bradshaw khuyến cáo: nếu trẻ xuất hiện bất kỳ triệu chứng nào kể trên, hoặc đã tiếp xúc với người mắc sởi, cần liên hệ ngay với bác sĩ để được chẩn đoán. Quan trọng hơn, hãy gọi điện trước khi đưa trẻ đến phòng khám để tránh lây cho người khác.

Cách phòng ngừa và chăm sóc

Sởi là bệnh nhiễm virus có khả năng lây truyền cực cao qua ho, hắt hơi và thậm chí tồn tại trong không khí tới hai giờ sau khi người bệnh rời đi.

Nếu trẻ mắc sởi, bệnh thường kéo dài 10–14 ngày nếu không có biến chứng. Trong thời gian này, cha mẹ cần cho trẻ nghỉ ngơi, uống đủ nước và ở trong phòng ánh sáng dịu để tránh kích ứng mắt.

Trẻ có thể trở lại trường bốn ngày sau khi phát ban xuất hiện, nếu các triệu chứng đã thuyên giảm. Tuy nhiên, hãy chú ý đến các dấu hiệu nguy hiểm như khó thở hoặc phát ban không mờ khi ấn – đây có thể là cảnh báo biến chứng.

Tiến sĩ Bradshaw cũng nhấn mạnh việc tiêm đủ hai liều vắc-xin MMR cho trẻ là biện pháp bảo vệ tối ưu. Bên cạnh đó, khi dịch sởi đang bùng phát ở nhiều nơi, việc nâng cao nhận thức và phát hiện sớm triệu chứng là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Nhận biết sớm – hành động nhanh – và tiêm phòng đầy đủ chính là ba yếu tố giúp ngăn chặn căn bệnh dễ lây lan nhất thế giới.