Những ngày gần đây, Hà Nội chìm trong bầu không khí mù mịt, chỉ số chất lượng không khí (AQI) liên tục ở ngưỡng xấu suốt cả ngày. Theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, thành viên Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, tình trạng này khiến nhiều người phải nhập viện cấp cứu, đặc biệt là ba nhóm dân cư dễ tổn thương nhất.

Từ quan sát lâm sàng, bác sĩ Hoàng cho biết trẻ em, người cao tuổi và những người mắc bệnh mạn tính là những đối tượng chịu tác động nặng nề nhất. Không chỉ gây ra các triệu chứng cấp tính như ho, khó thở, ô nhiễm không khí còn để lại hậu quả lâu dài cho sức khỏe cộng đồng.

Trẻ nhỏ – nhóm dễ tổn thương nhất

Trẻ em, đặc biệt là dưới 5 tuổi, có hệ hô hấp và miễn dịch chưa hoàn thiện. Nhịp thở nhanh khiến các em hít vào lượng bụi nhiều hơn so với người lớn tính theo cân nặng. Thêm vào đó, chiều cao thấp buộc trẻ tiếp xúc trực tiếp lớp không khí ô nhiễm sát mặt đường – nơi nồng độ bụi thường cao nhất.

Phổi còn non nớt khiến trẻ dễ mắc viêm tiểu phế quản, viêm phổi, khò khè hay lên cơn hen cấp. Về lâu dài, tình trạng này có thể ảnh hưởng tới dung tích phổi và sự phát triển toàn diện của trẻ.

[IMAGE_2]

Người cao tuổi và bệnh mạn tính – nguy cơ biến chứng nhanh

Người cao tuổi vốn đã chịu tác động của quá trình lão hóa ở tim, phổi và mạch máu. Khi cộng thêm các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, mạch vành hoặc tiểu đường, khả năng chống chọi với môi trường ô nhiễm giảm mạnh.

Khi nồng độ bụi mịn tăng cao, nguy cơ thiếu máu cơ tim, đột quỵ hoặc viêm phổi nặng có thể xảy ra nhanh chóng và khó kiểm soát. Đặc biệt, những người mắc bệnh hô hấp và tim mạch mạn tính như hen, COPD hay suy tim chỉ cần tiếp xúc với mức PM2.5 tăng nhẹ cũng dễ đối diện đợt cấp, phải tăng liều thuốc hoặc nhập viện khẩn cấp.

[IMAGE_3]

Phụ nữ mang thai – tác động ngay từ trong bụng mẹ

Phụ nữ mang thai cũng nằm trong nhóm nguy cơ cao. Các nghiên cứu cho thấy ô nhiễm không khí liên quan tới nguy cơ sinh non, thai nhẹ cân và tiền sản giật. Đáng lo ngại hơn, các hạt bụi siêu mịn có thể xuyên qua hàng rào nhau thai, tác động trực tiếp tới thai nhi ngay từ giai đoạn bào thai.

Điều này đồng nghĩa với việc tác hại của ô nhiễm không khí không chỉ dừng lại ở người mẹ, mà còn ảnh hưởng tới sức khỏe của thế hệ tiếp theo.

[IMAGE_4]

Trong bối cảnh chất lượng không khí suy giảm kéo dài, việc bảo vệ các nhóm dễ tổn thương trở thành yêu cầu cấp thiết. Các chuyên gia khuyến cáo, khi chỉ số AQI vượt 150-200, mọi người, đặc biệt là những nhóm nguy cơ cao, nên hạn chế tối đa việc ra ngoài, sử dụng khẩu trang đạt chuẩn, và chủ động theo dõi sức khỏe để tránh những biến chứng nguy hiểm.

Ô nhiễm không khí không chỉ là vấn đề môi trường – đó là mối đe dọa trực tiếp tới sức khỏe cộng đồng, đòi hỏi sự quan tâm và hành động ngay lập tức từ mỗi cá nhân và toàn xã hội.