Khi tiếng chuông đóng cửa phiên giao dịch vang lên, thị trường Mỹ chứng kiến sự đảo chiều mạnh mẽ từ tâm lý lạc quan ban đầu. Chỉ số Dow Jones Industrial Average giảm khoảng 100 điểm, S&P 500 mất gần 0,8%, trong khi NASDAQ lao dốc hơn 1%. Sự sụt giảm đột ngột này diễn ra sau đợt tăng ngắn ngủi được thúc đẩy bởi báo cáo lợi nhuận ấn tượng của Nvidia, cho thấy sự mong manh trong tâm lý nhà đầu tư giữa các tín hiệu kinh tế trái chiều.

Cơn bão hoàn hảo của áp lực thị trường

Phiên giao dịch bắt đầu với mức tăng đầy hứa hẹn, đặc biệt là NASDAQ 100 mở cửa tăng 2% trước khi lao xuống mức giảm 2%—một biến động nội ngày hiếm gặp. Các nhà phân tích chỉ ra nhiều yếu tố góp phần. Việc Bitcoin vượt mốc 90.000 USD vào giữa trưa trùng với sự dịch chuyển sang tâm lý "risk-off", mặc dù vai trò của tiền điện tử này chỉ là một phần trong bức tranh lớn hơn. Báo cáo việc làm tưởng chừng mạnh mẽ lại cho thấy xu hướng yếu hơn bên trong, làm dấy lên lo ngại về hướng đi của thị trường lao động.

Nhà đầu tư cũng điều chỉnh kỳ vọng về chính sách của Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Hy vọng về việc cắt giảm lãi suất vào tháng 12 mờ nhạt khi dữ liệu cho thấy Fed có thể giữ nguyên lãi suất ở mức cao theo hướng diều hâu. Sự thay đổi này diễn ra ngay trước thời điểm đáo hạn hợp đồng quyền chọn, một yếu tố kỹ thuật có thể khuếch đại biến động thông qua cơ chế "gamma âm", nơi các nhà tạo lập thị trường phải bán thêm khi giá giảm.

Dịch chuyển ngành và chiến lược phòng thủ

Cổ phiếu công nghệ chịu áp lực mạnh nhất, giảm hơn 2,3% sau khi dẫn đầu mức tăng vào đầu ngày. Diễn biến của Nvidia phản ánh rõ sự đảo chiều này: tăng 4-5% lúc đầu nhưng sau đó giảm 2% vào buổi chiều. Ngược lại, các ngành hàng tiêu dùng thiết yếu và bất động sản ghi nhận mức tăng nhẹ, trong khi tiện ích gần như đi ngang, phản ánh xu hướng phòng thủ trong chiến lược đầu tư.

Sự dịch chuyển này cho thấy chiến lược rộng hơn của nhà đầu tư: rời khỏi những cổ phiếu tăng trưởng beta cao sang các ngành được coi là an toàn hơn trong thời kỳ bất ổn. Chỉ số biến động VIX tăng lên mức đóng cửa cao nhất kể từ tháng 4, cho thấy tâm lý lo ngại gia tăng nhưng chưa đến mức hoảng loạn.

Lợi nhuận của Nvidia và câu hỏi về đầu tư AI

Chiến lược gia đầu tư Ross Mayfield nhấn mạnh rằng nhu cầu mạnh mẽ đối với chip của Nvidia không giải quyết được câu hỏi cốt lõi của làn sóng AI hiện tại: lợi tức đầu tư cho các công ty mua phần cứng này. Nvidia đóng vai trò như người bán "cuốc và xẻng" trong cơn sốt AI, nhưng những ứng dụng đột phá và lợi ích năng suất để biện minh cho chi tiêu vẫn chưa xuất hiện.

Các công ty hyperscaler và doanh nghiệp hạ nguồn đang đầu tư mạnh, nhiều đơn vị chuyển từ trạng thái tiền mặt dồi dào sang vay nợ để tài trợ. Thị trường lo ngại liệu các khoản đầu tư này có mang lại lợi ích rõ ràng trong ngắn hạn hay không, nhớ lại cuộc cách mạng internet mất hàng thập kỷ để phát huy hết tiềm năng. Cho đến khi ROI rõ ràng xuất hiện, báo cáo lợi nhuận xuất sắc của Nvidia có thể không đủ để duy trì niềm tin thị trường.

Lo ngại về chính sách của Fed

Ngoài lĩnh vực công nghệ, hướng đi chính sách của Fed vẫn là yếu tố lớn. Mayfield cảnh báo nguy cơ sai lầm nếu Fed giữ lãi suất quá cao trong bối cảnh thị trường lao động suy yếu. Áp lực lạm phát đã giảm, với một số nghiên cứu cho thấy thuế quan từng có tác động giảm phát trong lịch sử. Tuy nhiên, nếu không hạ lãi suất, nền kinh tế có thể chịu áp lực không cần thiết.

Sự căng thẳng giữa việc duy trì lập trường diều hâu và phản ứng với các chỉ số kinh tế suy yếu là một bài toán cân bằng tinh tế. Phản ứng của thị trường phản ánh nỗi lo Fed có thể bước sai, kéo dài biến động và làm giảm triển vọng tăng trưởng.

Xu hướng lợi nhuận rộng hơn và độ bao phủ thị trường

Bất chấp sự giảm điểm trong ngày, vẫn có dấu hiệu hồi phục ở các lĩnh vực khác. Lợi nhuận của S&P 493—loại trừ các cổ phiếu công nghệ lớn nhất—tăng 12% so với cùng kỳ năm trước, với sức mạnh đến từ các ngành y tế, năng lượng và tài chính. Sự mở rộng này chống lại lo ngại về việc quá phụ thuộc vào một nhóm nhỏ cổ phiếu công nghệ vốn hóa lớn.

Sự đa dạng hóa này có thể giúp duy trì thị trường giá lên ngay cả khi công nghệ suy yếu. Sức mạnh luân chuyển ở các ngành phòng thủ hoặc chu kỳ truyền thống cho thấy sức khỏe kinh tế cơ bản, mặc dù các chỉ số chính vẫn gặp khó khi các ngành có tỷ trọng lớn như công nghệ hoạt động kém.

Kết luận: Điều hướng bất ổn

Những biến động nội ngày mạnh và dịch chuyển ngành cho thấy sự phức tạp của động lực thị trường hiện tại. Nhà đầu tư đối mặt với sự kết hợp giữa kết quả kinh doanh mạnh ở một số lĩnh vực, câu hỏi chưa được giải đáp về công nghệ AI, và ngân hàng trung ương đang điều chỉnh giữa các tín hiệu kinh tế trái chiều. Khi biến động tăng, chiến lược phòng thủ và lựa chọn ngành hợp lý có thể là hướng đi tốt nhất cho đến khi xu hướng rõ ràng hơn.

Trong ngắn hạn, sự tương tác giữa quyết định chính sách của Fed, lợi tức công nghệ và độ bao phủ lợi nhuận sẽ quyết định hướng đi của thị trường. Hiện tại, "cơn bão hoàn hảo" của các yếu tố kỹ thuật, kinh tế và tâm lý là lời nhắc nhở rằng sự lạc quan có thể tan biến nhanh chóng trong thị trường ngày nay.