Một hiện tượng thời tiết chưa từng ghi nhận đang khiến giới khí tượng toàn cầu sửng sốt: bão Senia, cơn bão đầu tiên trong hơn 185 năm băng qua eo biển Malacca – khu vực vốn được coi là "vùng không bão". Eo biển này hẹp đến mức chỉ rộng 2,8 km ở điểm nhỏ nhất, bị bao quanh bởi đất liền và khí hậu thường không thuận lợi cho bão hình thành. Thế nhưng Senia đã phá vỡ mọi quy luật, xuất hiện như một "kẻ lạ mặt" đột nhập vào nơi yên bình.

Khi đổ bộ vào đảo Sumacha của Indonesia, Senia gây gió giật cấp 12-13, sóng cao dữ dội, tàn phá làng chài, cuốn phăng mái nhà và cây cối. Điều kỳ lạ hơn: sau khi suy yếu thành áp thấp, nó lại mạnh lên, tiếp tục hành trình vượt eo biển Malacca – tuyến hàng hải quan trọng nhất thế giới.

Hành trình bí ẩn từ Ấn Độ Dương vào Biển Đông

Bão Senia khởi nguồn ở Ấn Độ Dương, khác hẳn các cơn bão nhiệt đới thường tan rã hoặc đổi hướng trước khi tới Thái Bình Dương. Nó vượt qua khu vực chật hẹp đầy tàu thuyền, khiến giới vận tải lo ngại nguy cơ tai nạn hàng hải và gián đoạn kinh tế toàn cầu.

Theo dự báo, áp thấp nhiệt đới Senia sẽ tiến vào vùng biển phía tây nam Biển Đông trong đêm nay, gió mạnh cấp 6-7, giật cấp 9, sóng cao 2-4 m. Khả năng mạnh lên thành bão chỉ khoảng 10%, nhưng vẫn tiềm ẩn nguy hiểm đối với tàu cá và hoạt động đánh bắt.

Các chuyên gia nhận định hiện tượng này có thể liên quan đến biến đổi khí hậu và El Nino năm nay, khi nhiệt độ nước biển cao hơn, gió mùa thay đổi. Đây có thể là dấu hiệu cho xu hướng mới: các cơn bão "lạ" xuất hiện ở những khu vực vốn an toàn.

Nguy cơ đối với Việt Nam và khu vực

Ngư dân miền Nam thường đánh bắt ở Nam Biển Đông, nơi Senia dự kiến quét qua. Gió cấp 7, sóng cao 4 m có thể khiến tàu nhỏ lật, gây thiệt hại lớn cho sinh kế. Mưa lớn đi kèm áp thấp có thể gây ngập ở TP.HCM, Cần Thơ và làm hỏng vụ cà phê ở Tây Nguyên, lúa ở Đồng bằng sông Cửu Long.

Chính phủ đã phát cảnh báo sớm, khuyến cáo tàu thuyền tránh xa vùng biển nguy hiểm, kiểm tra thiết bị liên lạc và neo đậu an toàn. Tuy nhiên, nếu Senia là "tín hiệu" cho một chu kỳ thời tiết mới, Đông Nam Á sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức hơn bao giờ hết.

Giới khí tượng gọi đây là "bão phá luật", bởi nó không chỉ di chuyển theo hướng hiếm gặp mà còn chứng minh sức mạnh phi thường. Câu hỏi lớn đang đặt ra: liệu trái đất đang bước vào giai đoạn mà mọi quy tắc khí hậu có thể bị đảo lộn? Và nếu vậy, Việt Nam sẽ chuẩn bị thế nào trước những cơn bão chưa từng có tiền lệ?